Hands on EF
EF คืออะไร ?
ทักษะสมอง Executive function คือ
กระบวนการขั้นสูงของสมองส่วนหน้า (Frontal Lobe)
ที่ทำงานเกี่ยวข้องกับ
-
การจัดการความคิดและอารมณ์
-
การกระทำที่ทำให้บุคคลสามารถเรียนรู้
-
การกระทำที่ทำให้บุคคลสามารถปรับตัว
-
การกำกับตนเองจนบรรลุเป้าหมายและประสบความสำเร็จ
ทักษะ EF
มีความสำคัญอย่างไร?
นักวิทยาศาสตร์เชี่อว่าทักษะ EF มีความสำคัญต่อความสำเร็จของมนุษย์
แม้งานวิจัยจะบอกว่ามนุษย์ทุกคนมีทักษะสมอง EF ติดตัวมาตั้งแต่เกิด แต่มนุษย์ยังจำเป็นต้องมีการฝึกฝนต่อเนื่อง จนกลายเป็นทักษะการคิดเชิงบริหารจัดการ
ในโลกยุคดิจิทัล ที่ทุกสิ่งเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ทักษะ EF คือรากฐานสำคัญที่จะช่วยให้เด็ก ๆ พร้อมปรับตัว เรียนรู้ และรับมือกับความท้าทายในทุกสถานการณ์
เพื่อก้าวสู่ความสำเร็จในอนาคตได้อย่างมั่นใจ
ทักษะสมอง EF มีองค์ประกอบ 9 ด้าน
.png)
.png)
.png)
1.ความจำใช้งาน (Working Memory)
ความจำที่มีการจัดระบบและเรียกข้อมูลกลับมาเพื่อใช้ได้อย่างถูกที่ถูกเวลา ไม่ใช่การท่องจำ ช่วยให้เราจำและเชื่อมโยงข้อมูลจากข้อมูลเดิมไปยังข้อมูลใหม่ จำสิ่งที่เคยทำผิดพลาดได้และไม่ทำผิดซ้า ความจำใช้งานต้องอาศัยการจดจ่อใส่ใจ
2. จดจ่อใส่ใจ (Focus หรือ Attention)
ความสามารถในการจดจ่อในสิ่งที่กำลังทำในช่วงเวลาที่ต่อเนื่องพอสมควร ไม่วอกแวกกระสับกระส่าย ไม่หันเหไปตามสิ่งอื่นที่มายั่วยุเร้าความสนใจ
3. การควบคุมอารมณ์ (Emotional control)
ความสามารถในการแสดงออกทางอารมณ์ได้อย่างเหมาะสม บอกได้ว่าตนเองรู้สึกอย่างไรและรู้วิธีจัดการกับความรู้สึกนั้น เมื่อโกรธ ผิดหวัง เสียใจ ใช้เวลาไม่นานในการคืนอารมณ์สู่ภาวะปกติ ไม่หุนหันพลันแล่นโต้ตอบกลับทันทีโดยไม่คิด
4. การยืดหยุ่นของความคิด (Shift/Cognitive flexibility)
ความสามารถในการเปลี่ยนมุมมองความคิด คิดนอกกรอบ ไม่ยึดติดกับความคิดและการทำวิธีเดิมๆ แก้ปัญหาด้วยวิธีที่หลากหลาย เปลี่ยนความสนใจจดจ่อจากกิจกรรมหนึ่งไปยังอีกกิจกรรมหนึ่งได้อย่างอิสระ
5. การยับยั้งชั่งใจ คิดไตร่ตรอง(Inhibit)
ความสามารถในการคิดอย่างรอบคอบก่อนลงมือกระทำ การยืดเวลาการตอบสนอง การหลีกเลี่ยงการกระทำที่ทำโดยไม่คิด หยุดแสดง พฤติกรรมด้านลบในเวลาที่เหมาะสมได้ด้วยตนเอง ยังยั้งเพื่อเอาชนะความอยากจากภายในหรือเอาชนะสิ่งล่อใจจากภายนอกเป้าหมายเพื่อเลือกทำสิ่งที่จำเป็นและสำคัญต่อความสำเร็จ
6.การเริ่มต้นลงมือทำ (Initiation)
ความสามารถในการคิดเริ่มต้นงานด้วยตนเอง เพื่อให้งานสำเร็จบรรลุผลตามเป้าหมายแสดงพฤติกรรมโดยเริ่มต้นทำงานด้วยตนเองโดยไม่ผัดวันประกันพรุ่ง
.png)
.png)
7. การวางแผนจัดระบบ(Plan/organize)
กำหนดเป้าหมาย จัดลำดับความสำคัญของงาน มองภาพรวมของงานโดยไม่ติดอยู่กับรายละเอียดปลีกย่อยจนทำให้งานไม่สำเร็จ การจัดการของใช้ส่วนตัว บริเวณที่ทำงาน บริเวณที่เล่นให้เป็นระเบียบเรียบร้อย
8. การติดตามสังเกตและประเมินตนเอง (Self monitoring)
ความสามารถในการเฝ้าติดตามดูและสะท้อนผลจากการกระทำของตน การพิจารณาถึงพฤติกรรมหรือการกระทำของตนเอง เพื่อให้แน่ใจว่าสิ่งที่ได้กระทำเป็นสิ่งที่ถูกต้อง และไม่มีผลกระทบด้านลบต่อผู้อื่น
9.งานสำเร็จ(Task complete)
ความสามารถในการมุ่งมั่นไปสู่เป้าหมายความสำเร็จด้วยความพากเพียร ไม่ย่อท้อต่ออุปสรรค